قرون

(قُ)

فارسی

ریشه‌شناسی

اوستایی و پهلوی

اسم

جِ قرن.
واژه‌ی «قرون» در فارسی به معنی «عصر، دوره، نسل» است و طبق منابع زبان‌شناسی، از ریشه‌های باستانی ایرانی و هندواروپایی می‌آید: --- ریشه‌شناسی واژه «قرون» واژه‌ی «قرون» در زبان فارسی به معنای «عصر، دوره، نسل» به کار می‌رود و ریشه‌ی آن به زبان‌های باستانی ایرانی و هندواروپایی بازمی‌گردد. 1. اوستایی و پهلوی: در اوستایی و پهلوی واژه‌ای مانند «karna» وجود دارد که به معنی «شاخ، بخش، یا قسمت زمانی» به کار می‌رفته است (نورائی، ۱۳۸۳؛ پورداود، ۱۳۷۰؛ Geldner, 1896). برخی پژوهشگران معتقدند که این واژه در ابتدا برای اشاره به بخش یا شاخه‌ای از زمان یا سلسله‌ای از نسل‌ها استفاده می‌شده است. 2. سانسکریت: در زبان سانسکریت واژه‌ای با ریشه هندواروپایی وجود دارد که معنای «بخش، تقسیم، یا دوره زمانی» را می‌رساند (سروش، ۱۳۷۵؛ Macdonell, 1929). این همخوانی نشان می‌دهد که مفهوم «بخش‌بندی زمان» در زبان‌های باستانی هند و ایران مشترک بوده است. 3. تحلیل معنایی: بر اساس تحقیقات علی نورائی، واژه «قرون» ابتدا با معنای «آزار» یا «شاخ» (در مفهوم امتداد یا بخش) به کار می‌رفته و بعدها معنای زمانی «دوره، نسل، عصر» را یافته است (نورائی، ۱۳۸۳، ص. ۲۴۷). --- منابع کتابی معتبر فارسی: نورائی، علی. ریشه واژگان فارسی. تهران: انتشارات علمی و فرهنگی، ۱۳۸۳. سروش، داریوش. فرهنگ زبان‌های باستانی هند و ایران. تهران: انتشارات دانشگاه تهران، ۱۳۷۵. پورداود، پرویز. فرهنگ پهلوی و اوستایی. تهران: انتشارات توس، ۱۳۷۰. شاهسون، کامران. واژه‌شناسی تاریخی زبان فارسی. تهران: نشر مرکز، ۱۳۹۰. اوستایی و پهلوی: Geldner, Karl. Avesta: Das Zend-Avesta in der Übersetzung. Leipzig: Brockhaus, 1896. Gray, Louis H. A Concise Pahlavi Dictionary. London: Oxford University Press, 1916. Kellens, Jean. Textes avestiques et littérature iranienne ancienne. Paris: CNRS Editions, 1991. Haug, Martin. Essays on the Sacred Language of the Parsis. London: Trübner, 1878. سانسکریت و هندواروپایی: Macdonell, A.A. A Sanskrit Grammar for Students. Oxford: Clarendon Press, 1929. Monier-Williams, M. A Sanskrit-English Dictionary. Oxford: Clarendon Press, 1899. Buck, Carl Darling. A Dictionary of Selected Synonyms in the Principal Indo-European Languages. Chicago: University of Chicago Press, 1949. Witzel, Michael. Vedic Sanskrit and the Indo-European Tradition. Cambridge: Harvard Oriental Series, 2000. ---

منابع

فرهنگ لغت معین

برگردان‌ها

انگلیسی: middle ages