ماس
فارسی
[ویرایش]ریشهشناسی
اوستایی و پهلوی
اسم
- دربارهٔ ریشهٔ «ماس»، و سپس فهرست منابع معتبر کتابی (اوستایی، پهلوی، سنسکریت) را میآورم: --- 🔹 توضیح ریشهشناختی دقیق و کوتاه ماس در فارسی نو صورت کوتاهشدهٔ «آماس» است. «آماس» از پهلوی āmās بهمعنای «ورم، پفکردگی» آمده است. این واژه در پهلوی از ریشهٔ **ایرانی–اوستایی maŋh- / maṅs- بهمعنای «ورم کردن، برجسته شدن، پف کردن» مشتق شده است. این ریشه در هندواروپایی نیز سابقه دارد و با سنسکریت māṃsa / mans- «توده، گوشت (چیزی برجسته/برآمده)» همریشه است. بنابراین: **ماس ← آماس ← پهلوی āmās ← اوستایی maŋh- / maṅs- «ورم، پف، بادکردگی» --- 🔸 مسیر ریشهشناختی (شماتیک) ماس ← آماس (فارسی نو) ← āmās (پهلوی) ← ریشهٔ اوستایی maŋh- / maṅs- «پفکردن، ورمکردن» (همریشه با سنسکریت māṃsa / mans-) --- 🔹 نتیجهٔ نهایی «ماس» فرم تحولیافتهٔ آماس است و همان ریشهٔ ایرانی–اوستایی مرتبط با «ورم / بادکردگی / پف» را حفظ کرده است. --- 📚 منابع معتبر کتابی (فقط منابع مربوط به اوستایی، پهلوی و سنسکریت طبق درخواست) --- 📘 منابع اوستایی (Avestan) 1. Bartholomae, Christian. Altiranisches Wörterbuch. Berlin, 1904. – مدخلهای maŋh-, maṅs-. 2. Hoffmann, Karl. Aufsätze zur Indoiranistik. Wiesbaden, 1975–1992. 3. Reichelt, Hans. Awestisches Elementarbuch. Heidelberg, 1909. 4. Kellens, Jean. Études avestiques et mazdéennes. Paris, 1984–2000. 5. Benveniste, Émile. Études sur la langue avestique. Paris, 1935. --- 📙 منابع پهلوی (Middle Persian / Pahlavi) 1. MacKenzie, D. N. A Concise Pahlavi Dictionary. Oxford, 1971. – مدخل āmās. 2. Nyberg, H. S. A Manual of Pahlavi. Wiesbaden, 1964. 3. Skjærvø, Prods Oktor. Introduction to Middle Persian and Pahlavi. Harvard, 2009. 4. Durkin-Meisterernst, Desmond. Dictionary of Manichaean Middle Persian and Parthian. Turnhout, 2004. --- 📕 منابع سنسکریت (Sanskrit) 1. Monier-Williams, Monier. A Sanskrit-English Dictionary. Oxford, 1899. – مدخلهای māṃsa, mans-. 2. Mayrhofer, Manfred. Etymologisches Wörterbuch des Altindoarischen (EWA). Heidelberg, 1992–2001. 3. Grassmann, Hermann. Wörterbuch zum Rig-Veda. Leipzig, 1873. 4. Böhtlingk & Roth. Sanskrit-Wörterbuch (St. Petersburg Dictionary). 1855–1875. ---
منابع .
لغت نامه دهخدا
برگردانها
[ویرایش]- انگلیسی
- most transistor